Streekwijzers Kalmthout

De Kalmthoutse Heide

Wie Kalmthout zegt, denkt onmiddellijk aan de Heide. En inderdaad, dit enig mooie grensoverschrijdende natuurgebied ten noorden van Antwerpen trekt jaarlijks duizenden bezoekers. Geen wonder dat rond de Kalmthoutse Heide heel wat toeristische activiteit ontstaan is.

In een recent verleden was Kalmthout ook de verblijfplaats van Willy Vandersteen. Langs de Beauvoislaan liet hij een mooie villa optrekken om er zijn tekenstudio in onder te brengen. Momenteel heeft het Provinciebestuur dit pand ingericht als een kindermuseum, volledig gewijd aan Vandersteen en zijn Suske en Wiske. Ook rond dit stripgegeven komen jaarlijks duizenden afgezakt naar deze landelijke gemeente. Maar Kalmthout is ook een dorp waar mensen wonen en werken. Eén van hen is stilaan ook al uitgegroeid tot een bv: meester Joris Vercraeye, één van de pleiters in het proces-Dutroux, en onlangs nog actief als advocaat voor de burgerlijke partij in de zaak Mayeres.

Wie is Joris Vercraeye?

Joris VercrayeJORIS VERCRAEYE (JV): “Ik ben bijna 46, advocaat en gemeentepoliticus, twee beroepsactiviteiten die ik nauwgezet van elkaar gescheiden houd. Als advocaat ben ik sedert 1983 actief aan de balie te Antwerpen waar ik een zeskoppig advocatenkantoor uitgebouwd heb. Als politicus ben ik sedert 2000 eerste schepen in Kalmthout, o.m. bevoegd voor financiën, cultuur, welzijn en werkgelegenheid.”

Heel wat advocaten worden media-figuren, denken we maar aan Jef Vermassen en Piet Van Eeckhaut. Hoe sta jij daartegenover?

JV: “De media hebben vandaag meer aandacht voor het gerecht en de rechtspraak, en het is normaal dat bepaalde advocaten meer aandacht krijgen dan anderen, wat hen dan wellicht tot ‘media-figuur’ maakt. Maar als je als advocaat door de media wordt aangezocht, moet je je bewust zijn van de krachtige rol die de media spelen, en dan past discretie, soberheid en vooral juistheid, ook al behartig je misschien de belangen van één partij.”

Justitie krijgt nogal wat kritiek en vaak wordt met een beschuldigende vinger naar de advocaten gewezen. Via allerhande trucs en achterpoortjes zouden ze trachten de procesgang te vertragen, bijna te saboteren. Hoe reageert u als advocaat op dergelijke aantijgingen?

JV: “Ik weerleg dit graag. De advocatuur is gebonden aan bijzonder strikte beroepsregels. Als advocaat dien je de belangen van je cliënt te verdedigen, en het bestaande wettenarsenaal is daartoe je gereedschap. Zolang je dit gereedschap correct gebruikt, in het belang van je cliënt, kan en mag men jou geen enkel verwijt maken. Een advocaat die in het bijzonder oog heeft voor de formele zijde van het proces wordt nogal makkelijk met de vinger gewezen. Zeer ten onrechte. Regels zijn er om nageleefd te worden, ook door de overheid. Het is de essentie van de democratische rechtsstaat. Natuurlijk is er kaf tussen het koren, maar geloof me, de meeste advocaten zijn gewone, hardwerkende en loyale mensen, spijts de negatieve bijklank die het beroep nog steeds lijkt te hebben. Misschien is onbekend, ook hier, onbemind.”

U bent als schepen nauw betrokken bij de leefgemeenschap van Kalmthout. Welke plannen en dromen koestert u zoal voor uw gemeente?

BijenteeltmuseumJV: “Elke maandagnamiddag komen we in het College bijeen om te beraadslagen over kleine en grote dingen die de inwoners van Kalmthout aanbelangen. Kalmthout heeft lang een homogeen CD&V-bestuur gekend. Sinds 2000 wordt de gemeente bestuurd door een coalitie. Die levert goed werkt en tot nu toe zijn we er steeds in geslaagd om collegiaal en boven de partijgrenzen heen beslissingen te nemen.

Met financiën, cultuur en welzijn heb ik belangrijke bevoegdheden in mijn portefeuille. In de campagne naar de verkiezingen van 2000 toe hadden we de benarde financiële toestand van de gemeente aangeklaagd. Wij konden na de gunstige verkiezingsuitslag dan ook niet anders dan de verantwoordelijkheid voor financiën opnemen. Dat gebeurde niet bepaald op een gunstig moment en de taak was allesbehalve eenvoudig. Een en ander noopte tot weinig populaire, hopelijk tijdelijke, maatregelen.

Stilaan is er zicht op beter: de inspanningen van de coalitie van 2000 tot nu hebben, ondanks de belangrijke minderontvangsten, geleid tot een aanzienlijke vermindering van de schuldenlast, maar we moeten alert blijven. Het financiële beleid was en is mijn prioriteit. Wat betreft cultuur is er zo’n rijk verenigingsleven dat een grote diversiteit biedt aan culturele activiteiten allerhande, dat de rol van de gemeente grotendeels beperkt blijft tot het verzorgen van logistieke en andere ondersteuning: subsidies voor de verenigingen, materiaal uitlenen en dies meer. De plannen voor een culturele ontmoetingsruimte met polyvalente mogelijkheden, krijgen stilaan vorm. En dat is een tegemoetkoming aan de oprechte verzuchtingen van vele Kalmthoutenaren.

Natuurgebied De MaatjesQua welzijn dient blijvend aandacht besteed aan wie, om diverse redenen, minder heeft dan anderen. Om hen te helpen om de weg te vinden naar de beschikbare hulp, werken we binnen het Lokaal Sociaal Beleidsplan aan een speciale dienst die in het ‘sociaal huis’ (OCMW) moet komen. Iedereen kan er terecht met élke vraag omtrent welzijn, om dan ofwel meteen geholpen, ofwel concreet doorverwezen te worden. Dàt lijkt me de juiste basistaak voor een gemeente. En ik kan daar nog lang over verdergaan, want uiteraard behelst het ‘runnen’ van een gemeente veel meer: personeelsbeleid, ruimtelijke ordening, structuurplanning, sociale woningbouw, grond- en pandenbeleid,… Een gemeente als Kalmthout leeft, en leeft goed. Aan de gemeentepolitici om stil en vlijtig te doen wat ze kunnen om dat goede aan te houden.”

Het is goed toeven in Kalmthout?

JV: “Wees daar maar zeker van! Ik ben een rasechte Kalmthoutenaar, geboren waar nu het rusthuis Sint-Vincentius is. Vroeger was dat een moederhuis. Ik kan mijn oude dagen later dus gaan slijten in het gebouw waar ik geboren werd!

De liefde voor onze mooie gemeente werd me met de paplepel ingegeven. Mijn grootvader zaliger nam me als kind elke zondag mee op wandeling in de Kalmthoutse Heide, een plaats waar ik nog steeds graag vertoef, en tot rust kan komen. Kalmthout is een groene long. Van oudsher komen stadsmensen zich hier ontspannen. Aanvankelijk in hun vele buitenverblijven, maar stilaan zijn ze er komen wonen.

Suske en Wiske-Kindermuseum“Kalmthout biedt voor elk wat wils, voor jong en oud: het Suske en Wiske-museum, het Bijenteeltmuseum, de prachtige bibliotheek naast de oude pastorij in het centrum, daarnaast het gemeentehuis met de bekende Kalmthoutse leeuwen, die pas opnieuw geplaatst zijn. Er is het pittoreske station van Heide-Kalmthout, het gemeentepark Strijboshof, de visvijver De Maatjes, het domein de Markgraaf. We hebben diverse fiets- en wandelroutes, en onze gidsen leiden met veel succes thema-wandelingen allerhande. Ook wie aan sport wil doen komt aan zijn trekken: voetbal, tennis, paardrijden, enz. En na de inspanning is er ruim mogelijkheid tot ontspannen: in de vele gezellige cafeetjes en eetgelegenheden die de vijf wijken van Kalmthout rijk zijn. Op verschillende plaatsen worden diverse plaatselijke specialiteiten geserveerd. Het Kalmthoutse geturfd konijn, bereid met Kalmthouts turfbier is een absolute aanrader. En last but not least: in Kalmthout is het ook best gezellig winkelen dank zij de vele dynamische middenstanders die onze gemeente rijk is.”

Ludo Joosen

Dienst Toerisme Kalmthout
Telefoon 03/666 61 01
toerisme@kalmthout.be

Gerda Nunez Garcia (schepen van Toerisme in Kalmthout):

“Alles draait rond natuur in Kalmthout”

Garda Nunez Garcia"Kalmthout is een gemeente met een lange traditie op het vlak van toerisme. Nu meer dan 150 jaar geleden kwam de eerste trein in Kalmthout aan. Van in de beginperiode bracht hij talrijke stadsbewoners naar hun buitenverblijf in het groen, en vandaag nog benutten velen deze mogelijkheid om een dagje de stadslucht te ontvluchten en te komen fietsen of wandelen in onze mooie, groene gemeente,” zegt toerismeschepen Gerda Nunez Garcia.

"Rond die zachte recreatie proberen we een rijk en gevarieerd aanbod uit te bouwen, en we steunen ons beleid daarbij op twee sporen. Enerzijds heeft de gemeente een gespecialiseerd ambtenaar die instaat voor informatie, reserveringen en het beleidsvoorbereidend werk. Anderzijds kunnen we gelukkig rekenen op een goede samenwerking met de vrijwilligers van het VVV die elk jaar opnieuw instaan voor de organisatie van allerhande evenementen, die de gemeente vertegenwoordigen op beurzen in de wijde omgeving. In samenwerking met de lokale middenstand, hebben ze eveneens een systeem van cadeaubons op punt gesteld. Tijdens de jaarlijkse Schakelfietstocht van de provincie, staan zij ook in voor boeiende jeugdactiviteiten in het Strijboshof.”

Wat heeft Kalmthout de bezoeker zoal te bieden?

Natuureducatief Centrum De VroenteGerda Nunez Garcia (GN): “Heel wat. We zijn bijvoorbeeld twee natuurdomeinen rijk. Iedereen kent natuurlijk de Heide, die deel uitmaakt van het grotere natuurgebied ‘Grenspark De Zoom – Kalmthoutse Heide’. Maar daarnaast hebben we bijvoorbeeld ook de Maatjes, een vrij moerassig gebied dat ook doorloopt tot in Nederland, en waar je enkel met gidsen terecht kan. Vermits hier ook veel vogels komen broeden, is de toegang streng gereglementeerd. Eigenlijk draait het bij ons vrijwel allemaal om natuur: we hebben ons eigen bijenteeltmuseum, dat zijn huisvesting deelt met het Natuur Educatie Centrum ‘De Vroente’ van de Vlaamse Gemeenschap, aan de Putse Steenweg. Vlakbij het beginpunt van talrijke wandelingen doorheen de Heide. Niet ver daarvandaan hebben we het enig mooie Arboretum.”

Kalmthout is ook nauw verbonden met Suske en Wiske.

Standbeeld van Suske en WiskeGN: “Inderdaad. Onze stationschef in Heide, secretaris van het VVV, is de grote bezieler van de ‘Suske en Wiske’-evenementen. Niet te verwonderen dat die man in zijn nopjes was toen we de sculptuur van Suske en Wiske aan zijn station plaatsten. Die sculptuur, van de hand van een Kalmthouts kunstenaar, is er gekomen dank zij sponsoring vanwege de vzw Heidewinkelstraat en een lokaal ondernemer. Niet toevallig: Willy Vandersteen zelf heeft Kalmthout uitgekozen als zijn stek. In zijn ruime villa had hij zijn studio ondergebracht en de provincie heeft daar nu een enig mooi kindermuseum ingericht, waar kinderen uit heel Vlaanderen zich kunnen uitleven in de wereld van Suske en Wiske.”

En werpt het vernieuwde beleid zijn vruchten af?

GN: “Zeer zeker.We kennen een stijgend aantal bezoekers en de vele al dan niet thematische wandelingen en fietstochten vinden veel bijval. Heel wat van de stadsmensen die in de 19de eeuw en het begin van de 20ste eeuw naar Kalmthout kwamen, waren Antwerpse joden. Er zijn nog veel herinneringen aan hen overgebleven in Kalmthout, o.m. een heuse synagoge. De themawandeling daarrond valt zeer in de smaak, en niet alleen bij de joden. Kalmthout heeft ook een belangrijke rol gespeeld in de Vlaamse literatuurgeschiedenis. De groep rond het tijdschrift ‘Van Nu en Straks’, waartoe naast Streuvels, August Vermeylen en Prosper Van Langendonck, ook Kalmthoutenaar Emmanuel De Bom behoorde, vergaderde dikwijls in Kalmthout, in de woning van de zus van de grote kunstenaar Henry Van de Velde. Ook die themafietstocht kent veel succes onder de noemer ‘Heerlijk, historisch Kalmthout’. Het is zelfs zo dat het succes onze beperkingen stilaan blootlegt. Kalmthout heeft dringend nood aan verblijfmogelijkheden. Vandaag hebben we alles samen een dozijn bed-and-breakfasts en dat is echt onvoldoende. We hebben dringend nood aan meer verblijfsmogelijkheden in de gemeente, bijvoorbeeld in de vorm van een hotel.

Bovendien bestaat er vanuit het Antwerpse bedrijfsleven duidelijk interesse om te kunnen beschikken over een klein tot middelgroot hotel met vergader- en congresfaciliteiten, liefst even weg uit de drukte van de stad. Het vele groen en de goede ligging zijn sterke troeven voor Kalmthout: via Stabroek is Kalmthout perfect bereikbaar voor bedrijven uit het havengebied bijvoorbeeld.”

Waar kunnen de mensen die meer willen weten over het Kalmthoutse aanbod terecht?

GN: “Voor alle inlichtingen en reservaties kunnen geïnteresseerden terecht op de toeristische dienst, Putsesteenweg 131, telefonisch te bereiken op 03/666 61 01, of op de gemeentelijke website www.kalmthout.be.”

Ludo Joosen